Yazılar

ROMATOİD ARTRİT

 

Romatoid artrit (RA); eklemleri tutan zaman içerisinde şekil bozukluklara yol açan kronik, iltihabi bir hastalıktır.

KİMLERDE DAHA SIK GÖRÜLÜR?

Erkeklere göre kadınları 2-3 kat daha fazla etkiler. Genellikle 30-50 yaş aralığında fazla olmakla beraber gençlerde ve çocuklarda da görülmektedir.

SEMPTOMLAR

  • Hareket kısıtlılığı
  • Eklemde şişlik, ısı artışı ve şekil bozukluğu
  • Yorgunluk, nadiren ateş, genel olarak kendini iyi hissetmeme durumu
  • Sabah 30 dakikadan uzun süren eklem tutukluğu

ROMATOİD ARTRİTİN EN SIK ETKİLEDİĞİ EKLEMLER

El bileği, kalça, diz

Bunun yanı sıra, kalp, akciğer ve böbrekleri de etkileyebilir.

VÜCUDUN HANGİ BÖLGELERİ DAHA SIK TUTULUR?

Yük taşımaları nedeni ile hastaların %90’ında ayak etkilenir bu durum üst taraf eklemlerine göre daha fazla ağrı ve hareket kısıtlılığına yol açar.

 

KOMPLİKASYONLAR

Bunyon , çekiç parmak, bursit, charcot ayak, halluks valgus, plantar fasiit (topuk dikeni), romatoid nodül, kalkaneovalgus, sinir tuzaklanmaları

AYAKKABI SEÇİMİ

Ön bölümü geniş, alçak topuklu, yüksek/sert tabanlı ayakkabılar tercih edilmelidir.

NASIR (KALLUS-KORN)

Kallus ve Korn , basınç veya sürtünmeden kaynaklanan sertleşmiş cilt katmanlarıdır. Cildi ve cildin altındaki yapıları basınç, sürtünme ve yaralanmalardan korumak için oluşurlar.

Vücut ağırlığımızı destekleyen ayaklarımızda çok yaygındır. Yürürken veya ayakkabı giyerken ağrıya neden olabilirler.

KALLUS

Kallus tipik olarak ayakların yanlarında ve tabanlarında oluşur. Bazı nasırlar dışarıya yayılmak yerine ayağa bastırılır. Basıncın en yüksek olduğu merkezi bir çekirdek oluşturabilir. Genellikle düz ve ağrısızdır. Ancak bir nasır cildin daha derin katmanına nüfuz ederse baskı uygulandığında ağrıya neden olur.

KORN

Kornlar, nasırlardan daha küçüktür. Ayağın üstü yanları ve ayak parmakları arasında ağırlık taşımayan kısımlarında gelişme eğilimi gösterir. Kornlar yumuşak veya sert olabilen iç çekirdeğe sahiptir.

Yumuşak kornlar, genellikle parmak aralarında sürtünen yüzeyler arasında gelişir. Akıntı görülebilir.

Sert kornlar, ayak parmak yüzeyinin kemik kısmında görülür.

Uygun olmayan ayakkabıların neden olduğu kornlar genellikle doğru ebattaki ayakkabı ile geçer.

 

RİSK FAKTÖRLERİ

Bunyon, çekiç parmak, pençe parmak, romatoid artritin neden olduğu deformiteler ve diğer ayak deformiteleri ayakkabının içinde sürekli sürtünmeye neden olabilir. Spor, tekrarlanan basınç ve yürüyüş bozuklukları bir diğer etkendir. Ağırlık taşımayan bebekler hariç herkeste görülebilir.

SEMPTOMLAR

  • Ciltte yoğun yumrular
  • Hassasiyet
  • Yanma ve baskı altında plantar siğiller genellikle yanlış tanımlanmış nasırlardır.
  • Yürürken veya ayakkabı giyerken ağrı

KOMPLİKASYONLAR

Kallus, diyabetli kişilerde çeşitli nedenlerle gelişir. Motor nöropati, deformiteye yol açar ve duyusal nöropati, duyu eksikliğine neden olur, bu da ayak üzerinde kalıcı anormal basınç ile sonuçlanır. Cildin hücreleri, keratinizasyonu artırarak ona tepki verir ve ayak ülserasyonuna yatkın bir kallusa dönüşür.

Tedavi edilmezse kalınlaşır, parçalanır ve ülsere dönüşür

Şiddetli nasırlar ve kornlar enfekte olabilir, sağlıklı dokuya zarar verebilir veya yürümenizi etkileyebilir.

 

Podoloji Nedir?

Podoloji Latincede PODO (ayak) ve LOJİ (bilim) kelimelerinden türetilmiştir. Ayak bilimi demektir. Podoloji ayak hastalıkları üzerine tedavi ve bakım hizmeti sunan bir sağlık alanıdır.

Podoloji uygulama kapsamında temel olarak ayak hastalıklarına neden olan faktörler belirlenir, tedavi buna göre planlanır ve uygulanır. Tekrarların önlenmesine yönelik koruyucu girişimlerde hayata geçirilerek tedavi süreci tamamlanır. 

Podoloji Nasıl Doğdu?

Podoloji tarihi 1630’lu yıllara kadar uzanırAvrupa da başlamıştır. Üç meslek; berberlikdişçilik ve ayak sağlığı “BADER” adı verilen kişiler tarafından yapılıyordu. Baderler bu üç işi de yapıyorlardı ve podoloji mesleğinin öncüleriydi. 19. yüzyılın başlarında bu meslekle ilgili geliştirmek amaçlı çalışmalar yapılmaya başlandı ve günümüze kadar geldi. 

   

Podolog Kime Denir?

Dünyanın birçok ülkesinde ayak sağlığı sorunu yaşayan kişilerin oranı toplumun yarısından fazladır. Ortopedi bilimi ayak sağlığı ile uğraşıyor olsa da bu konuya spesifik bir uzmanlık ihtiyacı fark edildiğinden dolayı ayrı bir meslek olarak podologluk doğmuştur.

Ülkemizde üniversitelerin iki yıllık podoloji bölümü mezunları podolog ünvanı almaya hak kazanır.

Podoloji eğitim almış podologlar tarafından uygulanır. Podolog, ayak sağlığının gerekliliği olan “ayak bakımı” ile ilgilenir. Podoloji bakış açısıyla ayak bakımı; hem önleyici, hem iyileştirici, hem de tedavi edicidir.

Podolojinin verdiği hizmetler nelerdir? 

  • Batık tırnak bakımı 
  • Diyabetik ayak bakımı 
  • Kalınlaşmış tırnak bakımı 
  • Nasırlı ayak bakımı 
  • Mantar hastalığı olan tırnak bakımı 
  • Çatlak topuk bakımı 
  • Aşırı terleyen ayak bakımı 
  • Siğil bakımı 
  • Hamilelere özel ayak bakımı  
  • Sporculara özel ayak bakımı 
  • Medikal ayak bakımı 

podiatry

Genel Ayak Muayenesi Nasıl Yapılmalıdır?

Genel ayak muayenesi, doktor ya da podolog kontrolünde uygulanan, ayakta oluşmuş ya da oluşma riski  taşıyan durumların fiziki, biyomekanik ve çok yönlü olarak ele alındığı bir uygulamadır.

Genel Ayak Muayenesi Nasıl Yapılır                                           

                                                                                                                                                            Doktor yönlendirmesiyle podologlar tarafından yapılan ayak muayenesi şunları içerir: 

Anamnez

Mevcut sorunun geçmişieşlik eden hastalıklı durumlar ya da bunlara ilaç kullanımlarıyaşalışkanlıkalerji, operasyon geçmişimeslekgenetik durum gibi bilgilerin alındığı sözlü görüşme aşamasıdır. 

Palpasyon

Ayağın dokunarak deri, kas ve kemik yapılarının elle değerlendirildiği muayene şeklidir. Bu aşamada ayak hareketlerinin fonksiyonlarıtırnak yapılarının durumu gibi değerlendirmeler yapılır. 

İnspeksiyon

Ayak yapısının gözle değerlendirildiği temel muayene şeklidirKızarıklıkşişlik ve renk değişimi gibi bulgular bu aşamada kontrol edilir. 

Olfaksiyon

Kimi durumlarda ayaktaki mantar ya da enfeksiyon durumlarının gelişimi ile meydana gelen koku durumlarının değerlendirildiği muayenedir. 

Diğer kontroller

yukarıda belirttiklerimizin dışında, gerektiği durumlarda şunlar da yapılabilir: 

  • Ayağın eklem ve hareket açılarının kontrolü 
  • Baropodometrik analizler 
  • Statik ve dinamik yürüme analizi 
  • Ayak ölçüsü ve ayakkabı kontrolü 
  • Diyabetik ayak muayenesi 
  • Sinir ve duyu testleri 
  • Dopler

 Genel Ayak Muayenesi’nde Nelere Dikkat Edilmelidir? 

                                                                                                                                                               Genel ayak muayenesi öncesinde şunlara dikkat edilmelidir: 

  • Muayenenin yetkili bir podolog tarafından yapıldığına emin olun. 
  • Muayenenin ayağınızı birebir görerek yapıldığına dikkat edin.  Fiziki incelenme yapılmadan, uzaktan yapılan gözlemler sağlıklı bir tedavi planına sahip olmayabilir. Bu durum ön bilgi” olarak isimlendirilebilir.
  • Muayene olduğunuz ortamın hijyen kurallarına uygun olduğuna ve sterilizasyon işlemlerinin yapılmış olduğuna dikkat edin.
  • Muayene sırasında ortaya çıkan ya da müdahale edilebilirlik özelliği bulunmayan patolojik durumlarda, podoloğunuz kesin tanı ve tedavi için sizi doktor kontrolüne yönlendirme yapmalıdır. Bu durumu podoloğun bilgi yetersizliği olarak değilkendini aşan bir tabloda uygun yönlendirme yapması olarak değerlendirin.
  • Muayene öncesinde ve sonrasında imzalamanız gereken belgeler olduğunda belgenin ne ne ilgili olduğu okuyarak ya da sorarak anlamaya çalışın. 
  • Hastalığınıza yönelik asıl tanının ne olduğunu podoloğunuzdan öğrenin. Ne yaşadığınızı ve nasıl bir süreç izleneceği bilgisini sizinle paylaşmak sorumluluklarından biridir. 
  • Muayene sırasında ayak sorununuzla ilgili aklınıza gelen her şeyi sormaktan çekinmeyin.
  • Sizin için planlanan uygulama ve süreci hakkında tam bilgiler almaya çalışın. 

Muayene aşamaları ve süreci işletmelerce farklılık gösterebilmektedirFarklılık durumu söz konusu olsa da temel muayene mantığının öncesinde bilgilendirmek sonrasında ise onay doğrultusunda işlemlere başlamak olduğunu unutmayın. 

Genel ayak muayenesi günümüzdePodolojik Yaklaşımlar” sunan bir çok işletmenin  “ücretsiz danışmanlık”, “ön bilgi edinme”, “ayağın ön değerlendirmesi” gibi farklılık gösteren tanımlarla isimlendirilen bir hizmet olarak sunulmaktadır.     

Yazın Bakımlılı Ayaklar için 5 İpucu

Yazın sıcak ve güneş altında birçok açık hava etkinliği yapacağız. Güzel küçük ayaklarımıza biraz daha özen göstermemiz gerekecek. Ayak parmaklarımızı gösterecek açık ayakkabılar giyeceğiz. İşte ayaklarımızın bakımlı kalması ve güzel görünmesi için birkaç ipucu.

1- Çatlak topukları nemlendirin

Arka desteği olmayan ayakkabılar topuğa daha fazla yük binmesine neden olur. Çorap da giymediğimiz için bu toukta çatlamalara neden olabilir. Yüzelysel çatlamalar peeling uygulaması ve nemlendirici krem ile günlük olarak nemlendirilmelidir. Topuk bakımını ve güzelliğini korumak için haftada 2 ya da 3 kez duş sırasında ponza taşı kullanılabilir. Derin cilt çatlakları, sedef ve diyabet ayakla ilgili problemler podiatrik hekim ya da ayak bakımı uzmanınız tarafından tedavi edilmelidir.

2- Terli ayaklar

Ayak terlemesi biraz utandırıcı olabilir ama bunun çok sık görülen bir şikayet olduğunu unutmamak gerekir. Sıcak havalarda koku ve ayak terlemesinden kaçınmak biraz zordur. Naylon çoraptan ve külotlu çoraptan kaçınmak gerekir. Pamuk ve sentetik karışımı çorapları tercih etmeliyiz. Sentetik nemi vücuttan uzak tutma hususunda faydalıdır. Ayaklarınız terlemeye devam ederse, ayak pudrası ya da terlemeyi önleyici sprey deneyebilirsiniz. Çoraplarımzı günlük olarak değiştirmeli ve ayak parmaklarımızın arasını mutlaka kuru tutmalıyız. Terleyen ayaklara çözüm hileleri konulu yazımıza buraya tılayarak ulaşabilirsiniz.

3- Su toplanmasını önlemek

Bazı sandaletler sürtünme sebebiyle ayağımızda kabarcık oluşmasına neden olabilir. Su toplanmasına sebep olacak tahrişlere meydan vermemek gerekir. Bu tür durumları için tedarikli olalım. Basit bir yara bandı, sargı bezi ve sürtünmeyi önleyici stick ve kremler ve jel yastıkları yanımızda (ya da ayağımızda) taşıyalım. Büyük kabarcıklar için ayak bakımı uzmanımıza danışalım. Sürtünme varsa ayakkabımızı mutlaka değiştimemiz gerektiğini unutmayalım.

4- Güvenli pedikür

Pedikür tesislerinin bir çoğu mikroorganizmaların bolca barındığı yerlerdir. Bu tür yerlerde işlem yaptıracaksanız kesinlikle bıçak ya da jilet kullanılmasına izin vermemek gerekir. Kullandığınız ojelerin de fomaldehit maddesi içermemesine dikkat etmelisiniz. Düzenli aralıklarla ojelerinizi temizlemeyi ihmal etmeyin böylece sert boya pigmentleri ile kaplı tırnaklarınıza nefes aldırın. Medikal ayak bakımı yaptırmak için ayak bakımı uzmanınızı ziyaret edin.

5- Ayak banyosu

Bütün gün üzerinde durduğumuz için ayaklarımız şişebilir. Ayaklarımızı sıkı sandaletlerden ya da ayakkabılardan kurtarıp rahatlatmak gerekir. Ilık bir kap suya, ayak banyosu tuzu ya da eczane ve aktarlarda kolaylıkla bulabileceğiniz İngiliz tuzu ve nane yağı ekleyin. Ayaklarınızı daldırın ve bırakın rahatlasınlar. Soğuk bir durulama ile gün sonu şişkinliği azalacak ve ayaklarınız yenilenecektir.

Ayrıca günün sonunda bacaklarınızı ve ayaklarınızı havalandırın ve biraz dikip dinlendirin. Ayaklarınız size teşekkür edecek